Abstract
Ushbu tezisda mahalliy xomashyolar asosida antikorro.zion qoplamalar olishning texnologik imkoniyatlari yoritilgan. Metall konstruksiyalar, qishloq xo‘jaligi texnikalari, sanoat jihozlari va qurilish metall buyumlarida korroziya jarayoni materiallarning xizmat muddatini qisqartiradi, iqtisodiy yo‘qotishlarni oshiradi hamda ekspluatatsion xavfsizlikka salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Shu sababli importga qaramlikni kamaytiruvchi, tannarxi nisbatan past, ekologik xavfsiz va texnologik jihatdan qulay qoplama tarkiblarini ishlab chiqish muhim ilmiy-amaliy vazifa hisoblanadi. Tadqiqotda kaolin, bentonit, kvars qumi, karbonatli minerallar, aluminosilikatli to‘ldiruvchilar va mahalliy mineral xomashyolarni organik bog‘lovchilar bilan modifikatsiyalash orqali himoya qoplamalari olish masalalari ko‘rib chiqiladi. Mahalliy mineral komponentlarning dispersligi, sirt faolligi, namlikka chidamliligi va polimer matritsa bilan mosligi qoplamaning yopishuvchanligi, zichligi, mexanik mustahkamligi va korroziyaga bardoshliligini belgilovchi asosiy omillar sifatida baholanadi.
References
1. ISO 12944-1:2017. Paints and varnishes — Corrosion protection of steel structures by protective paint systems — Part 1: General introduction. International Organization for Standardization.
2. ISO 12944-5:2019. Paints and varnishes — Corrosion protection of steel structures by protective paint systems — Part 5: Protective paint systems. International Organization for Standardization.
3. Ahmad S. Principles of corrosion engineering and corrosion control. Oxford: Butterworth-Heinemann, 2006.
4. Hare C.H. Protective Coatings: Fundamentals of Chemistry and Composition. Pittsburgh: Technology Publishing Company, 1994.
5. Schweitzer P.A. Paint and Coatings: Applications and Corrosion Resistance. Boca Raton: CRC Press, 2006.
6. Fink J.K. Reactive Polymers Fundamentals and Applications. Amsterdam: Elsevier, 2018.
7. Bekbayeva L. Epoxy coatings for anticorrosion applications: a review. Kompleksnoe Ispolzovanie Mineralnogo Syra, 2026.
8. Vijayan P.P., Al-Maadeed M.A.S. Self-repairing composites for corrosion protection: a review. Materials, 2019.
9. Gasiorek J., Gasiorek A., Babiarczuk B. et al. Anticorrosion properties of silica-based sol-gel coatings on steel: influence of hydrolysis and condensation conditions. 2023. 10. Nomozov,A , Beknazarov,K , Karimov,K , Nazarov,N , Eshkaraev,S , Umarov,S , Ermatova,R , Shamansurxon,T , Beknazarova,M and Arifdjanova,K . (2026). Synthesis and corrosion inhibition performance of a nitrogen- and phosphorus- containing inhibitor for carbon steel. Chemical Review and Letters, 9(3), 631-639. doi: 10.22034/crl.2026.578785.1805
11. Nomozov, A., Beknazarov, K., & Eshkoraev, S. (2024). SYNTHESIS AND INVESTIGATION OF CHARACTERISTICS OF CORROSION INHIBITOR IKMM-1 ST20 STEEL IN 1 M HCl SOLUTION. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(2), 179-192.