XO‘JALIK SUBYEKTLARINING ASOSIY FAOLIYATIDAGI PUL OQIMLARI TAHLILI

Abstract

Xo‘jalik yurituvchi subyektlarning pul oqimlarini tahlil qilish natijasida pul mablag‘larining taqchillik sabablari to‘g‘risidagi dastlabki xulosalarni qilish mumkin bo‘ladi.

Bunday sabablarga quyidagilarni ko‘rsatib o‘tish mumkin:

♦ xo‘jalik subyektlarining mol-mulk va mahsulot sotish rentabelligi

pastligi;

♦ soliqlar va turli to‘lovlarining yuqori ekanligi;

♦ korxonalarda qoplash manbalaridan yuqori bo‘lgan kapital xarajatlarining amalga oshirilishi;

♦ me’yordan ortiqcha bo‘lgan zaxira va xarajatlarni tashkil etishga pul mablag‘larining yo‘naltirilganligi;

♦ korxonalarda aylanma mablag‘lar aylanishining pastligi, ya’ni aylanma mablag‘larning aylanishi sekinligi hisobiga korxona oborotiga pul mablag‘larining qaytishi sekinligi natijasida oborotga qo‘shimcha pul mablag‘larini jalb etilganligi;

♦ balans passivida qarz majburiyatlari ulushining ortishi hisobiga qarz va kreditlarni qoplashga hamda foiz to‘lovlariga yuqori miqdorda to‘lanmalar qilinganligi.