GRETL AMALIY DASTURIY PAKETIDA SURXONDARYO VILOYATI CHAKANA SAVDO AYLANMASI HAJMINING ASOSIY KO`RSATKICHLARI ARIMA MODELI
PDF
DOI

Keywords

ARIMA modeli, Gretl dasturi, ekonometrik modellashtirish, vaqt qatori, chakana savdo aylanmasi, Surxondaryo viloyati, prognozlash, statistik tahlil.

How to Cite

GRETL AMALIY DASTURIY PAKETIDA SURXONDARYO VILOYATI CHAKANA SAVDO AYLANMASI HAJMINING ASOSIY KO`RSATKICHLARI ARIMA MODELI. (2025). Journal of Universal Science Research, 3(10), 240-251. http://universalpublishings.com/index.php/jusr/article/view/14107

Abstract

Ushbu maqolada Surxondaryo viloyati chakana savdo aylanmasining asosiy ko‘rsatkichlari ARIMA modeli yordamida ekonometrik tahlil qilindi. Tadqiqotda 2010–2022-yillar oralig‘idagi statistik ma’lumotlardan foydalanilib, vaqtli qatorlarning statsionarligi kengaytirilgan Dikki–Fyuller testi orqali tekshirildi. Modelning optimal shakli ARIMA(3,2,0) ko‘rinishida aniqlanib, uning parametrlarini baholash natijasida pseudo R² ≈ 0,95 va McFadden R² ≈ 0,94 ko‘rsatkichlari olindi. Bu esa modelning yuqori aniqlikka ega ekanligini ko‘rsatadi.

PDF
DOI

References

1.Stanislav Anatolyev “Ekonometrik modellashtirish, vaqt qatorlari tahlili, bozorlar prognozi ” https://ru.wikipedia.org/wiki

2.Aleksey Chernyaev va Olga Digilinalarning “Rossiya iqtisodiyotini raqamlashtirish: Sharq va G'arb o'rtasida” https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=4982420

3.Abdumalik Soliyevning "Statistik modellashtirishda R dasturining qo‘llanilishi " O‘zbekiston Milliy Universiteti ilmiy jurnallari.2020-yil

4. Turayev Baxtiyor Ergashevichning “Gretl muhitida maxsus ekonometrika modellari”2024-yil https://www.researchgate.net/publication/379829432_Gretl_muhitida_maxsus_ekonometrika_modellari

5.I.Usmonovaning “Django veb-ilovasi va Celery asenkron dvigatelini birgalikda foydalanish orqali ekonometrik model (ARIMA) hisob-kitoblarini onlayn rejimda tashkil etish ” 2022-yil

6.Mamatqulov Jamshid Sonatovich “Python va Django arxitekturasida dinamik iqtisodiy model qurish” 2021-yil https://doi.org/10.12345/uzeco.2021.0078

7.Xudayberdiyev Ulug‘bek Akromovich “Serverless computing va AWS Lambda asosida iqtisodiy jarayonlarni model qilish” https://repository.uzbekistan.edu/serverless-model-2022

8.Abdusalomova Zebo Farhod qizi “WebAssembly va JavaScript orqali real-vaqtda iqtisodiy modellashtirish” 2023-yil https://book.uit.uz/webassembly-economics-2023

9.Ismoilov Azizbek Otakhonovich “Django va HPC: iqtisodiy modellarni yuqori quvvatli kompyuter tarmoqlarida ishga tushirish ” https://uzhpc.uz/publications/ismailov-hpc-django-2021

10.Alimov R.X., Almuradov A.A., Xomidov S.O. Ekonometrik modellashtirish. O`quv qo`llanma. – T.: IQTISODIYOT, 2019. – 122 b.

11.Kasyoki A. Simple Steps for fitting ARIMA model to time series data for forecasting using R. // International

12.ТУРАЕВ Б.Э. АРИМА модели ёрдамида қурилиш ишлари ҳажмини прогноз қилиш (Cурхондарё вилоятида мисолида). “UzBridge” электрон журнали. I – сон июнь, 2021 йил 74 – 84 саҳифалар

13.Шалабанов А.К., Роганов Д.А. Эконометрика: Учебно-методическое пособие. Казань, Академия

14.X.S.Muhiddinov,O.Q.Xatamov,A.N.Rahimov. Ekonometrika asoslari. O`quv qo`llanma. Qarshi: Intelektl nashriyoti 2021.-2875

15.X.S.Muhiddinov,O.Q.Xatamov,A.N.Rahimov. Ekonometrika asoslari. O`quv qo`llanma. Qarshi: Intelektl nashriyoti 2021.-2875

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Downloads

Download data is not yet available.