Keywords
How to Cite
Abstract
Mazkur maqolada o‘zbek tilida sintaktik tahlil qiluvchi dastur yaratishda lingvistik qoidalarni formalashtirish masalalari yoritiladi. Tadqiqotda an’anaviy grammatik tavsiflar kompyuter tomonidan qayta ishlanishi mumkin bo‘lgan formal qoliplarga aylantiriladi. Gap bo‘laklarini aniqlash uchun asosiy morfologik va sintaktik kategoriyalar (so‘z turkumi, kelishik, shaxs-son moslashuvi va boshqalar) ajratilib, ular asosida “rule-based” yondashuvga tayangan qat’iy qoidalar tizimi ishlab chiqiladi. Shuningdek, taklif etilgan formal qoliplarga mos kelmaydigan istisno holatlar alohida ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot natijalari o‘zbek tilida sintaktik tahlil modellarini yaratish uchun nazariy va amaliy asos bo‘lib xizmat qiladi.
References
Abdullayeva O. Syntactic parsing in the Uzbek language: problems and proposals. Acta NUUz, 2025.
2. Elov B., Abdullayeva O. O‘zbek tili korpusini sintaktik teglash masalasi. Computer Linguistics: Problems, Solutions, Prospects, 2024.
3. Ramatova M. G. O‘zbek tilidagi sodda gaplarning sintaktik tahlil daraxtini qurish. ERUS, 2025.
4. Jumanova M., Musayeva L. O‘zbek tilida sintaktik qoliplari. Tadqiqotlar.Uz, 2023.
5. Sharipov R. E. O‘zbek tili sintaksisi asoschilari va ilmiy tadqiqotlarning taraqqiyoti. Advances in Science and Education, 2025.
6. Shavqiyeva M. S. qizi. Hozirgi o‘zbek tili sintaktik aloqalarining lingvistik tahlili. Innovative Development in Educational Activities, 2023.
7. Sharipov M. va boshq. UzbekTagger: rule-based POS tagger for Uzbek. arXiv, 2023.
8. Bobojonova L. va boshq. BBPOS: BERT-based POS tagging for Uzbek. arXiv, 2025.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.