QISHLOQ XO‘JALIGIDA BAND AHOLI FAROVONLIGINI OSHIRISH MASALALARI: O‘ZBEKISTON MISOLIDA.

Ibragimova Gavhar  Gavhar

Vol. 1 No. 4 (2024), Articles

Vol. 1 No. 4 (2024)

QISHLOQ XO‘JALIGIDA BAND AHOLI FAROVONLIGINI OSHIRISH MASALALARI: O‘ZBEKISTON MISOLIDA.

Articles

Published 2024-11-30

Ibragimova Gavhar⁺⁻

Ibragimova Gavhar

Termiz iqtisodiyot va servsi universiteti magistranti

PDf

DOI

Keywords

qishloq xo‘jaligi; aholi farovonligi; qishloq bandligi; mehnat daromadi; norasmiy bandlik; qiymat zanjiri; dehqon xo‘jaligi; ijtimoiy himoya; O‘zbekiston.

How to Cite

QISHLOQ XO‘JALIGIDA BAND AHOLI FAROVONLIGINI OSHIRISH MASALALARI: O‘ZBEKISTON MISOLIDA. (2024). SYNAPSES: INSIGHTS ACROSS THE DISCIPLINES, 1(4), 291-300. https://universalpublishings.com/index.php/siad/article/view/20146

Abstract

Mazkur tadqiqotning maqsadi O‘zbekiston qishloq xo‘jaligida band aholi farovonligiga ta’sir qiluvchi daromad, mehnat barqarorligi, bandlik sifati, ijtimoiy himoya, ishlab chiqarish samaradorligi va bozor infratuzilmasi omillarini real statistik ma’lumotlar asosida baholash hamda amaliy siyosat yo‘nalishlarini asoslashdan iborat. Tadqiqot strukturaviy ikkilamchi ma’lumotlar tahlili shaklida bajarildi. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi, Jahon banki, Xalqaro mehnat tashkiloti, BMT Taraqqiyot dasturi, O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki va Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi tomonidan e’lon qilingan 2023–2026-yillardagi ma’lumotlar, shuningdek, mavzuga oid ilmiy adabiyotlar solishtirildi. Har bir miqdoriy ko‘rsatkichning davri, qamrovi va dalil maqomi tekshirildi; kuzatilgan natijalar prognozlardan ajratildi. 2025-yilda qishloq, o‘rmon va baliqchilik xo‘jaligining yalpi qo‘shilgan qiymatdagi ulushi 17,3 foizni, 2023-yilda qishloq xo‘jaligining milliy bandlikdagi ulushi 23,9 foizni tashkil etgan. 2024-yilda qishloq xo‘jaligi mahsuloti 444 586,4 mlrd so‘mga yetib, real o‘sish 3,1 foiz bo‘lgan; mahsulotning 63,1 foizi dehqon va tomorqa xo‘jaliklari hissasiga to‘g‘ri kelgan. Biroq ishlab chiqarish o‘sishi farovonlikning avtomatik oshganini anglatmaydi. 2025-yilgi milliy norasmiy bandlik so‘rovida norasmiy xodimlarning 83 foizi haq to‘lanadigan ta’tilga, 80 foizi pensiya badallariga, 73 foizi mehnat xavfsizligi protokollariga ega emasligi aniqlangan. Bog‘dorchilik qiymat zanjiriga yo‘naltirilgan yakunlangan loyiha 34,5 mingdan ortiq doimiy, qariyb 22 ming mavsumiy va 5 ming yordamchi ish o‘rnini qayd etgan.

PDf

DOI

References

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. O‘zbekiston Respublikasi qishloq xo‘jaligini rivojlantirishning 2020–2030-yillarga mo‘ljallangan strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida: PF-5853-son Farmon, 23.10.2019. URL: https://lex.uz/docs/-4567334 (murojaat sanasi: 18.07.2026).

2. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Qishloq, o‘rmon va baliqchilik xo‘jaligi: 2024-yil yanvar–dekabr. Toshkent, 2025. URL: https://stat.uz/files/483/choraklik-natijalar-yanvar-dekabr2024eng/3834/3AGRICULTURE-FORESTRY-AND-FISHERIES.pdf (murojaat sanasi: 18.07.2026).

3. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. O‘zbekiston Respublikasining yalpi ichki mahsuloti: 2025-yil yanvar–dekabr. Toshkent, 2026. URL: https://stat.uz/img/news/analitika-vvp_eng_p32560.pdf (murojaat sanasi: 18.07.2026).

4. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Iqtisodiy faoliyat turlari bo‘yicha o‘rtacha oylik nominal hisoblangan ish haqi. SIAT. URL: https://api.siat.stat.uz/media/uploads/sdmx/sdmx_data_506.pdf (murojaat sanasi: 18.07.2026).

5. Central Bank of Uzbekistan, Center for Economic Research and Reforms, United Nations Development Programme. Informal Employment in Uzbekistan. Tashkent: UNDP Uzbekistan, 2025. URL: https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/2025-10/report_informal_economy_eng.pdf (murojaat sanasi: 18.07.2026).

6. World Bank. Uzbekistan: Third Agriculture Public Expenditure Review. Washington, DC: World Bank, 2026. DOI: https://doi.org/10.1596/44550.

7. World Bank. From Root to Fruit: Growing the Horticulture Sector in Uzbekistan. 15 April 2025. URL: https://www.worldbank.org/en/results/2025/04/15/from-root-to-fruit-growing-the-horticulture-sector-in-uzbekistan (murojaat sanasi: 18.07.2026).

8. World Bank. Poverty & Equity Brief: Uzbekistan. October 2025. URL: https://documents1.worldbank.org/curated/en/099532204222516347/pdf/IDU-3cc4a5d1-571e-4566-a170-43264aca2c0e.pdf (murojaat sanasi: 18.07.2026).

9. World Bank. Uzbekistan: Agri-Food Job Diagnostic. Washington, DC: World Bank, 2020. DOI: https://doi.org/10.1596/34526.

10. Haggblade S., Hazell P., Reardon T. The Rural Non-Farm Economy: Prospects for Growth and Poverty Reduction // World Development. 2010. Vol. 38, No. 10. P. 1429–1441. DOI: https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2009.06.008.

11. Hasanov S., Sanaev G. Non-farm Employment Trends and Policy in Rural Areas of Samarkand Region (Uzbekistan). IAMO Discussion Paper No. 176. Halle, 2018. DOI: https://doi.org/10.22004/ag.econ.279145.

12. Najjar D., Devkota R., Feldman S. Feminization, rural transformation, and wheat systems in post-Soviet Uzbekistan // Journal of Rural Studies. 2022. Vol. 92. P. 143–153. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jrurstud.2022.03.025.