Keywords
How to Cite
Abstract
Qo‘y go‘shti yetishtirish boshqa turdagi go‘sht mahsulotlariga nisbatan arzonga tushadi. Denov va Boysun tumanlariga davlat tomonidan juni uchun boqiladigan merinos zotli qo‘ylar olib kelinadi. Qishloqlarda qo‘ra usulida qo‘chqorlarni bo‘rdoqiga boqish keng tus oladi. Hisori zoti kabi jaydari qo‘ylar ham go‘shtdor hisoblanadi. Jaydari qo‘ylar vohaning issiq iqlimli sharoitiga moslashgani, ozuqa tanlamagani va chidamliligi uchun vohaning butun hududida keng tarqalgan.
References
1.. Турсунов С.Н. ва бошқалар. Сурхондарё тарихи. – Т., 2004. – Б. 281.
2. Тюриков В. Первый… первая… впервые… – Т.: Ўзбекистон, 1996. – С. 139.
3. Турсунов С., Қобилов Э., Пардаев Т., Муртазоев Б. Сурхондарё тарих кўзгусида. – Т., Шарқ, 2001. –Б.242.
4. 1960 йилги маълумотларга кўра, ҳар бир дона қоракўл терисининг нархи 7 сўмдан ошиқроқ турган. Бойсун, Шеробод, Гагарин (ҳозирги Музробод), Қумқўрғон, Сариосиё туманларида қоракўлчилик соҳасида араби, шерози, сур ва қамбари зотли қўйларни кўпайтириш асосий ўринда турган. Қаранг: Сурхан-Шерабадская долина. – С. 153.
5.Темиров Ғ., Бўронов У. Ўзбекистон чорвачилигининг тараққиёти. – Т.: Ўзбекистон, 1985. – Б. 43.
6. Турсунов С., Рашидов Қ. Бойсун. – Т.: Академнашр, 2011. – Б. 162.
7.Эргашев Э. Сурхон-Шеробод водийси қишлоқ хўжалиги. – Б. 21.
8.Сурхан-Ширабадская долина. – Т. 1964. – С 147.
9.Ўзбекистоннинг янги тарихи. 2-китоб. – Б. 242.
10.Турсунов С., Рашидов Қ. Бойсун. – Т.: Академнашр, 2011. – Б. 152.
Изоҳ 24.: 1935 йилда Денов туманида давлат наслчилик хўжалиги, Сариосиё туманида эса республика чорвачилик тажриба станциясининг (1940 йилда институт сифатида қайта ташкил этилган) таянч пункти очилган эди.
11.Кичкилов Х., Қобилов Э. Сурхон воҳаси қўйчилигида аждодларимиз анъанаси. – Б. 41.
12.Сурхан-Шерабадская долина // Сборник научных трудов ТашГУ. – Т., 1964. – С. 140.
13.Рўзиев А.Н. Сурхондарё вилояти.- Т.: Жайхун, 1996. – Б. 115. 14.Шаниязов К. Отгонное животноводства у узбеков // Очерки по истории хозяйства народов Средней Азии. – Л.: Наука, 1973. – С. 96.
15.Турсунов С., Рашидов Қ. Бойсун. – Т.: Академнашр, 2011. – Б. 160–161.
16.Масалан, 1974 йилда Бойсун туманига қарашли “Сайроб” давлат хўжалигида бош чўпон Зиёдулла Норлиев ҳар 100 бош совлиқдан 125 тадан қўзи олган. Қаранг: Турсунов С. ва бошқалар. Сурхондарё тарих кўзгусида. – Т.: Шарқ, 2001. – Б. 261.
17.Уюшмани бош чўпон бошқарган ва яйловларни ташкиллаштириш, тўл олиш, қирқим ва бошқалар унинг мажбуриятига кирган. Ҳар бир отарда иккитадан чўпон бўлиб, улар ўз навбатида катта чўпонга бўйсунган. Уюшмада булардан ташқари чўлиқ ва ўтинчилар ҳам бўлган. Уюшма қўли остида юк машинаси, туя, итлар ва бошқа мол-мулк (ўтов, чўмичлар, тоғора, арқон, челак ва бошқалар) бўлган. Чўпон уюшмалари ферма мудирига, у эса жамоа хўжалиги раисига бўйсунган. Шу тариқа битта қўйчилик уюшмасида 10-15 киши (катта чўпон билан бирга) меҳнат қилган. Қаранг: Шаниязов
К. Отгонное животноводства у узбеков // Очерки по истории хозяйства народов Средней Азии. – Л.: Наука, 1973. – С. 94.
18.Жумаев Т. Ўзбекистоннинг тоғли жойларида қишлоқ хўжалиги. – Т.: Фан, 1982. – Б. 37.
19.Традиционные знания в области землепользования в странах Центральной Азии: Информ. сборник / Под общ. ред. Г.Б.Бектуровой, О.А.Романовой. – Алматы: S-Принт, 2007. – С. 25. 20.Дала ёзувлари. Қумқўрғон тумани Хўжамулки қишлоғи. 2006 йил.
21. Изоҳ 25.: Ҳисори қўй зоти - гўшт-ёғ йўналишидаги думбали, дағал жунли қўй зоти. Тожикистоннинг Хисор тоғи этаклар халқ селекцияси йўли билан чиқарилган қадимги қўй зотларидан бири. Қўчқор ва совлиқлари туқол. Туси малла, қўнғир, қора камдан-кам оқ. Ҳисори қўйлар Денов ва Сариосиё ҳудудларида, Ҳисор тоғ ёнбағирларида 180-200 кг гача, қозоқи қўйлар эса 90-110 кг гача гўшт-ёғ қилган.
22.Дала ёзувлари. Жарқўрғон тумани Исмоилтепа қишлоғи. 2010 йил.
23.Дала ёзувлари. Термиз тумани Жўйжангал маҳалласи. 2006 йил.
24.Изоҳ 26.: Ғалжаки қўйлар олабош, оқиш, кулранг ва кўкимтир рангларда бўлиб, 18-20 кг чамаси гўшт-ёғ қилган. Бу қўй турининг жуни ниҳоятда майин бўлиб, улар асосан жуни учун боқилган ва кўпинча эгиз қўзилаган. Қаранг: Қобилов Э.О. Сурхон воҳаси чорвачилиги атамалари // Ўзбекистонда моддий маданият ва этномаданий жараёнлар. – Термиз, 2010. – Б. 33.
25.Саржипаранг қўйи 50-60 кг атрофида гўшт-ёғ қилган, жуни ниҳоятда майин бўлиб, ҳар бир қўй 2-3 кггача жун берган. Дала ёзувлари. Олтинсой тумани Қарлуқ қишлоғи. 2006 йил.