SHARQ ALLOMALARI PEDAGOGIK QARASHLARIDA TARBIYA VA KOMIL INSON G‘OYASI

Abstract

Sharq allomalari yaratgan boy ilmiy va ma’naviy meros inson kamoloti, tarbiya, ta’lim va ma’rifatning mohiyatini chuqur anglashga qaratilgan. Ularning pedagogik qarashlari o‘z davrining ijtimoiy, madaniy va axloqiy ehtiyojlariga javob bergan, bugungi kunda esa zamonaviy ta’lim tizimining ma’naviy-axloqiy asoslarini boyitishda muhim nazariy manba bo‘lib xizmat qilmoqda. Ushbu maqolada Abu Nasr Forobiy, Abu Rayhon Beruniy, Ibn Sino, Alisher Navoiy, va Abdulla Avloniy kabi buyuk mutafakkirlarning pedagogik qarashlari tahlil qilinadi. Ularning “komil inson” konsepsiyasi, tarbiya jarayonining mohiyati, axloqiy poklik va ilmga chanqoqlik g‘oyalari o‘zaro qiyoslanadi. Tadqiqotda bu g‘oyalar zamonaviy pedagogika nazariyalari bilan solishtirilib, bugungi ta’lim jarayonida qanday ahamiyat kasb etishi yoritiladi. Natijada, Sharq allomalari tomonidan ilgari surilgan insonparvarlik, ma’rifatparvarlik va komillik tamoyillari XXI asr ta’lim tizimi uchun universal qadriyatlar ekanligi isbotlanadi.