Abstract
Foydali qazilmalar insoniyat taraqqiyotining asosiy tabiiy boyliklaridan biri hisoblanadi. Sanoat, energetika, transport, qurilish va zamonaviy texnologiyalarning rivojlanishi bevosita mineral resurslardan foydalanish bilan bog‘liq. Biroq dunyo aholisi sonining ortishi, sanoatlashtirishning jadallashuvi va resurslarga bo‘lgan talabning keskin oshishi foydali qazilmalardan oqilona foydalanish masalasini dolzarb muammoga aylantirmoqda. Mazkur maqolada foydali qazilmalarning iqtisodiy ahamiyati, ulardan foydalanishning ekologik va ijtimoiy oqibatlari, resurslardan oqilona foydalanishning zamonaviy yondashuvlari hamda barqaror rivojlanishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari foydali qazilmalarni qazib olish va qayta ishlash jarayonlarida zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash, chiqindilarni qayta ishlash, aylanma iqtisodiyot tamoyillaridan foydalanish hamda ekologik xavfsizlikni ta’minlash muhim ahamiyatga ega ekanligini ko‘rsatdi. Shuningdek, O‘zbekistonning mineral-xomashyo salohiyati va undan samarali foydalanish istiqbollari ham yoritildi
References
1. United Nations Environment Programme. Global Resources Outlook. Nairobi; 2024.
2. World Bank. Minerals for Climate Action Report. Washington DC; 2024.
3. International Energy Agency. Critical Minerals Market Review. Paris; 2025.
4. US Geological Survey. Mineral Commodity Summaries. Reston; 2025.
5. OECD. Global Material Resources Outlook. Paris; 2024.