SARATON OLDI KASALLIKLARI VA SKRINING DASTURLARI
Keywords:
Saraton oldi kasalliklar, skrining dasturlari, erta diagnostika, onkologik profilaktika, malign o‘sma rivojlanishiAbstract
Saraton kasalliklari butun dunyoda o‘lim va nogironlikka olib keluvchi asosiy tibbiy muammolardan biri hisoblanadi. Ushbu kasalliklarning rivojlanishida ko‘pincha saraton oldi holatlari muhim bosqich sifatida namoyon bo‘ladi. Saraton oldi kasalliklari to‘qimalarda uzoq vaqt davomida davom etuvchi patologik o‘zgarishlar bilan tavsiflanib, o‘z vaqtida aniqlanmasa malign o‘sma rivojlanishiga olib kelishi mumkin. Zamonaviy tibbiyotda saraton kasalliklarini erta aniqlash va oldini olishda skrining dasturlari muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqolada saraton oldi kasalliklarining asosiy turlari, ularning rivojlanish mexanizmlari hamda turli mamlakatlarda qo‘llanilayotgan skrining dasturlarining ahamiyati tahlil qilindi. Shuningdek, skrining tekshiruvlari orqali kasalliklarni erta bosqichda aniqlash imkoniyatlari va bu jarayonning aholi salomatligini saqlashdagi roli ilmiy adabiyotlar asosida yoritildi
References
1. Jemal A., Bray F., Center M.M., et al. Global cancer statistics. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2011;61(2):69–90.
2. World Health Organization. Cancer prevention and control. Geneva: WHO; 2020.
3. Ferlay J., Ervik M., Lam F., et al. Global Cancer Observatory: Cancer Today. Lyon: International Agency for Research on Cancer; 2020.
4. Российское онкологическое общество. Скрининг предраковых заболеваний. Москва: РОО; 2018.
5. Национальный центр онкологии Республики Узбекистан. Методы ранней диагностики рака. Ташкент: НЦО; 2021.
6. Bray F., Laversanne M., Weiderpass E., et al. Trends in cancer incidence and mortality. Annals of Oncology. 2018;29:1–13.
7. Петров А.В., Сидорова Е.И. Предраковые состояния и программы скрининга. Москва: Медицина; 2019.
8. Ginsburg O., Bray F., Coleman M.P., et al. The global burden of women’s cancers: a grand challenge in global health. The Lancet. 2017;389(10071):847–860.
9. Миллер K.D., Nogueira L., Mariotto A.B., et al. Cancer treatment and survivorship statistics, 2019. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2019;69(5):363–385.
10. Национальная программа скрининга колоректального рака. Ташкент: Министерство здравоохранения Республики Узбекистан; 2022.
