RAYHON O‘SIMLIGINI QAYTA ISHLASH SAMARADORLIGI
Keywords:
quritish, rayhon, quyosh, tabiiy, konvektiv, infraqizil nurlari, vitamin, xom ashyo, texnologiya, oziq-ovqat, sanoatAbstract
Ushbu maqolada rayhon (Ocimum basilicum L.) o‘simligining biologik xususiyatlari, kimyoviy tarkibi va inson salomatligi uchun foydali jihatlari haqida umumiy ma’lumotlar keltiriladi. Shuningdek, rayhon xom ashyosining barqaror saqlanish davrini uzaytirish, uning oziqaviy va aromatik xususiyatlarini saqlab qolish maqsadida qo‘llaniladigan quritish jarayonlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda ayniqsa konvektiv havo oqimi yordamida quritish texnologiyasining afzalliklari va cheklanishlari, shuningdek infraqizil nurlar asosida amalga oshiriladigan quritish usulining samaradorlik ko‘rsatkichlari solishtirilgan holda yoritiladi. Bu ikki usulning rayhonning rangi, aromati, efir moyi miqdori va biofaol moddalari saqlanishiga ta’siri ilmiy jihatdan baholanadi. Maqolada, shuningdek, energiya sarfini kamaytirishga qaratilgan resurs tejamkor qurilmalar va zamonaviy quritish texnologiyalarining qo‘llanish imkoniyatlari haqida ham ma’lumot beriladi. Xususan, quritish jarayonida harorat va namlikni avtomatik boshqarish, issiqlik energiyasini qayta tiklash tizimlari, hamda konvektiv va infraqizil quritishning kombinatsiyalangan usullaridan foydalanishning afzalliklari ta’kidlanadi. Natijada, rayhon o‘simligini yuqori sifat ko‘rsatkichlarini saqlagan holda, minimal vaqt va kam energiya sarfi bilan quritish imkonini beruvchi texnologik yondashuvlar ilmiy asoslar bilan yoritib beriladi.
References
Мелиқўзиев, A. A., Ергешев, Д. А., & Махкамов, Т. Х. (2022). Инвазив ўсимлик Amorpha fruticosa L. нинг биоэкологик хусусиятлари ва кўпайтириш усуллари. Academic research in educational sciences, 3(7), 168-175.
2. Сотиболдиева Д., Махкамов Т. Х., Дусчанова Г. М. Анатомогистологическое строение корневища Curcuma longa L.(сем. Zingiberaceae) в условиях интродукции) //НамДУ илмий хабарномаси. – 2019. – Т. 1. – С. 54-59.
3. Жумабоев Г. Ш., Махкамов Т. Х. Инвазив усимлик-Испан мингбоши (Vaccaria hispanica (Mill.) Rauschert) ни маданийлаштириш истикболлари ва уруг унувчанлиги //ГулДУ ахборотномаси. – 2022. – Т. 1. – С. 17-23.
4. Tayjanov, K., Khojimatov, O., Gafforov, Y., Makhkamov, T., Normakhamatov, N., Bussmann, R. W. Plants and fungi in the ethnomedicine of the medieval East-a review //Ethnobotany Research and Applications. – 2021. – Т. 22. – С. 1-20.
5. Makhkamov T. K., Khojimatov O. K., Bussmann R. W. Salvia deserta Schangin, Salvia sclarea L., Salvia virgata Jacq.-LAMIACEAE //Ethnobiology of Uzbekistan: Ethnomedicinal Knowledge of Mountain Communities. – Cham : Springer International Publishing, 2023. – С. 673-689.
6. Жумабоев Ғ.Ш., Махкамов Т.Х., Авазова М.А. Тошкент вохаси шароитида испан мингбошини етиштириш технологияси //Agro Inform. – 2022. – №. 4. – С. 30-35.
7. Тўхтаев, Б. Ё., Маҳкамов, Т. Х., Тўлаганов, А. А., Маматкаримов, А. И., Маҳмудов, А. В., & Аллаяров, М. Ў. (2015). Доривор ва озуқабоп ўсимликлар плантацияларини ташкил қилиш ва хом ашёсини тайёрлаш бўйича йўриқнома.
8. Akhtar, M. T., Ahmad, M., Ramadan, M. F., Makhkamov, T., Yuldashev, A., Mamarakhimov, O., ... & Majeed, S. (2023). Sustainable production of biodiesel from novel non-edible oil seeds (Descurainia sophia L.) via green nano CeO2 catalyst. Energies, 16(3), 1534.
