IMKONIYATI CHEKLANGAN BEMORLARNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI

Authors

  • Muhabbat Shamayeva Baratovna
  • Parmonov Doston Rustamovich

Keywords:

imkoniyati cheklangan shaxslar, psixologik holat, stress, depressiya, reabilitatsiya, emotsional holat, ijtimoiy moslashuv, psixologik yordam.

Abstract

Mazkur maqolada imkoniyati cheklangan bemorlarning psixologik xususiyatlari, ularning emotsional holati, ijtimoiy moslashuvi hamda ruhiy kechinmalari zamonaviy psixologiya va tibbiyot nuqtai nazaridan tahlil qilinadi. Bugungi kunda nogironligi bo‘lgan shaxslarning nafaqat jismoniy, balki ruhiy salomatligini qo‘llab-quvvatlash ham tibbiyot va psixologiyaning dolzarb yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Tadqiqot davomida imkoniyati cheklangan bemorlarda uchraydigan xavotir, depressiv holatlar, stress, ijtimoiy izolyatsiya va o‘zini jamiyatdan chetda his qilish kabi psixologik muammolar ilmiy manbalar asosida yoritilgan. Shuningdek, bunday bemorlarga psixologik yordam ko‘rsatishning ahamiyati, reabilitatsiya jarayonida psixologik qo‘llab-quvvatlash va jamiyatning ijobiy munosabatini shakllantirish masalalari ham keng tahlil qilingan.

References

1. World Health Organization. World Report on Disability. Geneva: WHO Press, 2023.

2. World Health Organization. Mental Health and Psychosocial Support for Persons with Disabilities. Geneva, 2022.

3. Hallahan D.P., Kauffman J.M., Pullen P.C. Exceptional Learners: An Introduction to Special Education. 15th edition. Pearson Education, 2021.

4. Lazarus R.S., Folkman S. Stress, Appraisal, and Coping. Springer Publishing, 2020.

5. Seligman M.E.P. Positive Psychology and Human Well-Being. Oxford University Press, 2019.

6. Corey G. Theory and Practice of Counseling and Psychotherapy. Cengage Learning, 2021.

7. Kaplan H.I., Sadock B.J. Synopsis of Psychiatry. Wolters Kluwer, 2022.

8. G‘oziev E.G‘. Umumiy psixologiya. Toshkent: O‘qituvchi nashriyoti, 2020.

9. Karimova V.M. Tibbiy psixologiya asoslari. Toshkent, 2021.

10. Ismailov M., Axmedov Sh. Reabilitatsion psixologiya asoslari. Toshkent: Fan va texnologiya, 2022.

11. Mamatov S., Rasulov A. Nogironligi bo‘lgan shaxslar psixologiyasi. Toshkent, 2021.

12. Rubinstein S.L. Osnovi obshchey psixologii. Moskva: Piter, 2020.

13. Vygotskiy L.S. Pedagogik va rivojlanish psixologiyasi asoslari. Moskva, 2019.

14. Leontyev A.N. Faoliyat, ong va shaxs. Moskva, 2021.

15. Journal of Rehabilitation Psychology. Vol. 68, No. 4, 2023.

16. Disability and Health Journal. Elsevier Publishing, 2022.

17. Journal of Clinical Psychology in Medical Settings. Springer, 2023.

18. O‘zbekiston Respublikasi “Nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari to‘g‘risida”gi Qonuni. Toshkent, 2021.

19. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi ma’lumotlari va statistik hisobotlari, 2022–2024.

20. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti qarorlari va inklyuziv ta’limni rivojlantirishga oid normativ hujjatlar, 2020–2024.

21. American Psychological Association. Guidelines for Psychological Practice with Disability. APA Publishing, 2021.

22. Beasley J., Andel R. Psychological Rehabilitation and Disability Support. Cambridge University Press, 2020.

23. Rogers C. On Becoming a Person: A Therapist’s View of Psychotherapy. Houghton Mifflin, 2019.

24. Burns D. Feeling Good: The New Mood Therapy. Harper Collins, 2020.

25. International Journal of Social Psychiatry. SAGE Publications, 2023.

Downloads

Published

2026-05-09

How to Cite

IMKONIYATI CHEKLANGAN BEMORLARNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI. (2026). ACUMEN: INTERNATIONAL JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY RESEARCH, 3(5), 376-384. https://universalpublishings.com/index.php/aijmr/article/view/18409