METALLMATERIALSHUNOSLIKDA DIFFUZIYA JARAYONLARINING NAZARIY VA AMALIY TADQIQI: SEMENTASIYA VA NITRIDASIYA MISOLIDA
Keywords:
atomar diffuziya, vakansiya mexanizmi, FIK qonunlari, Arrenius bog‘liqligi, sementasiya, nitridasiya, qattiqlashtirish, mikrotuzilish.Abstract
Ushbu tadqiqot ishida metallar va qotishmalarda kechadigan diffuziya jarayonlarining fizik-kimyoviy mexanizmlari chuqur tahlil qilinadi. Diffuziya koeffitsiyentining kristall panjara nuqsonlariga va haroratga bog‘liqligi o‘rganilgan. Maqolada mashinasozlikning muhim bo‘g‘ini bo‘lgan kimyoviy-termik ishlov berish usullari — sementasiya va nitridasiyaning samaradorligini oshirish bo‘yicha yangi texnologik yechimlar taklif etilgan. Tadqiqot natijalari materiallarning yuzaki qattiqligi va korroziyaga chidamliligini oshirishda amaliy ahamiyatga ega.
References
1. Gulyayev A.P. Metallshunoslik. Toshkent: "O‘qituvchi", 1991. (Yoki yangi nashrlari).
2. Boshnyakov I.S. Kimyoviy-termik ishlov berish nazariyasi. Moskva: Mashinostroenie, 2018.
3. Porter D.A., Easterling K.E. Phase Transformations in Metals and Alloys. CRC Press,2021.
4. Ismoilov M.M. Metallar texnologiyasi va konstruksion materiallar. O‘quv qo‘llanma. Toshkent, 2020.
5. Callister W.D., Rethwisch D.G. Materials Science and Engineering: An Introduction. Wiley, 2018.
6. "TIQXMMI" Milliy tadqiqot universiteti axborotnomasi. Materiallar texnologiyasi bo‘limi maqolalari (2022-2024).
