QATIQ JISIMLAR VA BIOLOGIK TÔQIMALARINING MEXANIK XOSSALARI

Authors

  • Oktyabrova Dilbarxon
  • Buzrukov To‘lqin Omonovich

Keywords:

qattiq jismlar, biologik to‘qimalar, mexanik xossalar, elastiklik, plastiklik, viskoelastiklik, deformatsiya, mustahkamlik, biomexanika, stress, strain, modellashtirish, materialshunoslik

Abstract

Ushbu maqola qattiq jismlar va biologik to‘qimalarning mexanik xossalarini nazariy hamda amaliy jihatdan tahlil qilishga bag‘ishlangan. Tadqiqotda elastiklik, plastiklik, mustahkamlik, viskoelastiklik kabi asosiy mexanik parametrlarning fizik mohiyati ochib beriladi va ularning turli materiallar hamda tirik to‘qimalarda namoyon bo‘lish xususiyatlari qiyosiy yondashuv asosida o‘rganiladi. Biologik to‘qimalarning mexanik xatti-harakati ularning murakkab tuzilishi, namlik darajasi va fiziologik holati bilan bog‘liq holda izohlanadi. Qattiq jismlarda esa kristall tuzilma, deformatsiya mexanizmlari va tashqi kuchlarga nisbatan qarshilik ko‘rsatish darajasi asosiy omil sifatida ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu xossalarning tibbiyot, biomexanika va muhandislik sohalaridagi amaliy ahamiyati asoslab beriladi. Natijalar mexanik xossalarni baholash va modellashtirishda kompleks yondashuv zarurligini ko‘rsatadi.

References

1. Landau L.D., Lifshitz E.M. Теория упругости. - М.: Наука, 1987. - 248 с. - URL: https://archive.org/details/landau-lifshitz-theory-of-elasticity

2. Fung Y.C. Biomechanics: Mechanical Properties of Living Tissues. - New York: Springer, 2013. - 568 p. - URL: https://link.springer.com/book/10.1007/978-1-4757-2257-4

3. Dieter G.E. Mechanical Metallurgy. - New York: McGraw-Hill, 2013. - 751 p.

4. Zienkiewicz O.C., Taylor R.L. The Finite Element Method. - Oxford: Elsevier, 2014. - 756 p.

5. Callister W.D., Rethwisch D.G. Materials Science and Engineering: An Introduction. - New York: Wiley, 2020. - 960 p.

6. O‘zbekiston Respublikasi “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. - Toshkent, 2020. - URL: https://lex.uz/docs/5013007

7. O‘zbekiston Respublikasi “Ilm-fan va innovatsion faoliyat to‘g‘risida”gi Qonuni. - Toshkent, 2019. - URL: https://lex.uz/docs/4432627

8. World Health Organization. Musculoskeletal conditions. - 2023. - URL: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/musculoskeletal-conditions

Downloads

Published

2026-04-11

How to Cite

QATIQ JISIMLAR VA BIOLOGIK TÔQIMALARINING MEXANIK XOSSALARI. (2026). ACUMEN: INTERNATIONAL JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY RESEARCH, 3(4), 178-183. https://universalpublishings.com/index.php/aijmr/article/view/17634