ПРЕЭКЛАМПСИЯ ВА ГИПЕРТЕНЗИВ ҲОЛАТЛАР: ҲОМИЛАДОРЛИКДАГИ ХАВФЛАР, ДИАГНОСТИКА ВА ДАВОЛАШ УСУЛЛАРИ

Authors

  • Yodgor Kenjayev Termiz Iqtisodiyot va Servis universiteti Tibbiyot fakulteti
  • Ummulaylo Xudoyorova Termiz Iqtisodiyot va Servis universiteti Tibbiyot fakulteti

Keywords:

преэклампсия

Abstract

Преэклампсия ва ҳомиладорликдаги гипертензив ҳолатлар она ва чақалоқ саломатлиги учун жиддий хавф туғдиради. Ушбу мақолада преэклампсиянинг патофизиологияси, диагностика усуллари ва даволаш стратегиялари кўриб чиқилган. Илмий адабиётлар таҳлилига асосан, ҳомиладорликдаги гипертензиянинг турли шакллари, уларнинг учраш тезлиги ва оқибатлари таҳлил қилинди. Натижаларга кўра, гестацион гипертензия ҳомиладор аёлларда энг кўп учрайдиган ҳолат (6%), преэклампсия эса 4.2% ҳолатларда аниқланган. Замонавий терапия усуллари, жумладан, магний сульфат ва антигипертензив дори воситалари билан даволаш самарадорлиги тасдиқланган. Ҳомиладорлик давридаги гипертензив ҳолатларни эрта аниқлаш ва уларнинг олдини олишга қаратилган тадқиқотларни ривожлантириш муҳим аҳамият касб этади.

References

1. Magee, L. A., et al. (2021). Hypertension in pregnancy: Diagnosis and management. The Lancet.

2. Brown, M. A., et al. (2020). The classification and diagnosis of hypertensive disorders of pregnancy. American Journal of Obstetrics & Gynecology.

3. Roberts, J. M., & Hubel, C. A. (2019). Oxidative stress and preeclampsia: Pathophysiology and implications. Placenta.

4. ACOG Guidelines (2023). Guidelines for early detection and management of preeclampsia.

5. Sibai, B. M., et al. (2022). Magnesium sulfate and antihypertensive treatment in severe preeclampsia. Obstetrics & Gynecology.

6. Kenjayev, Y. (2023). "Bio eko texno" ma’suliyati cheklangan jamiyatga qarashli maishiy chiqindilarni saralash va qayta ishlash korxonasi xodimlarining salomatligi. TISU Ilmiy Tadqiqotlari Xabarnomasi, 1(2), 172–176. извлечено от https://scientific.tues.uz/index.php/BSRTUES/article/view/68

7. Кенжаев Ёдгор Маматқулович Саидов Жасур Бахтиярович Рахимова Мохинур Шамсуддиновна. (2024). Буйрак касалликларининг сабаблари, патогенези ва даволаш йўллари: турли патологик ҳолатларнинг таҳлили ва профилактика чоралари [Data set].

Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.14096723

8. Халилова Гулнисо Илхом кизи, & Кенжаев Ёдгор Маматкулович. (2025). Глаукома: белгилари ва даволаш усуллари. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 2(2), 105–111. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/65764

9. Kenjayev Yodgor Mamatqulovich, “Preventive measures for hypertension: risk factors, early diagnosis, and treatment approaches”, ICIS, vol. 2, no. 1, p. 196, Jan. 2025, Accessed: Feb. 17, 2025. [Online]. Available: https://universalconference.us/universalconference/index.php/icms/a rticle/view/3636

10. Amirova Sabrina Baxromovna, & Kenjayev Yodgor Mamatqulovich, . (2025).

Insult kassaligining profilaktikasi va uning reabilitatsiyadagi ahamiyati. Synapses: Insights across the Disciplines, 2(1), 81–85. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/siad/article/view/64586

11. Kenjayev Yodgor Mamatqulovich, ., & Xudoyorova Ummulaylo Shuxrat qizi, . (2025). Jigar sinusoid kapilyarlaridagi o’zgarishlar gemangiomani tekshirishning samarali usullari. Medicine, Pedagogy and Technology: Theory and Practice, 3(1), 384–390. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/mpttp/article/view/64925

12. Kenjayev Y., & Farxodova , A. (2025). Yurak etishmovchiligi bo’lgan bemorlarni reabilitatsiya qilishning innovatsion usullari. Journal of Science- Innovative Research in Uzbekistan, 3(1), 705–718. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/journal-science-innovative/article/view/65794.

13. Кенжаев Ёдгор Маматқулович, & Мамадалиева Гулзода Низомжон қизи, (2025). Нейроилм ва когнитив бузилишлар: хотира ва диққатни яхшилашга қаратилган замонавий нейротехнологиялар. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 2(1), 322–329. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/65750

14. Daminova Shahnoza Panji qizi, & Kenjayev Yodgor Mamatqulovich. (2025). Sistemali kasalliklarning ko’z sog’lig’iga taʼsiri: kardilogik va endokrin kasalliklar. Journal of new century innovations, 70(2), 17-20. https://scientific- jl.com/new/article/view/1650

15. Sultonova D., Kenjayev Y. Bachadon miomasi: klinik belgilari va samarali davolash usullari //Journal of science-innovative research in Uzbekistan. – 2024. – Т. 2. – №. 12. – С. 180-183.

16. Кенжаев, Ё., & Амонов, Б. (2024). Кардиомиопатия ва унинг турлари: даволаш усуллари таҳлили. Medicine, Pedagogy and Technology: Theory and Practice, 2(11), 347–353. Retrieved from

17. https://inlibrary.uz/index.php/mpttp/article/view/60123

18. Kenjayev Y., Saidov, J., & Abdumurotova, J. (2024). Болаларда учрайдиган оғиз касалликлари: муаммо ва ечимлар. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 117–124. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63481

19. Normurodova, A., Saidov, J., & Kenjayev, Y. (2024). Гинекологик касалликларнинг эрта аниқланиши ва самарали даволаш усуллари. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 102–106. Retrieved from

20. https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63478

21. Kenjayev, Y., & Berdiyeva, S. (2024). Yurak bo‘lmacha va qorinchalari gipertrofiyasining elektrokardiografik belgilarini tahlil qilish. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 107–113. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63479

22. Kenjayev, Y., “Гистология слоев кожи и их функции”, MJST, vol. 4, no. 11, pp. 53–57, Nov. 2024, Accessed: Jan. 25, 2025. [Online].

Available: https://www.mjstjournal.com/index.php/mjst/article/view/2007

23. Кенжаев Ёдгор Маматқулович, Саидов Жасур Бахтиярович, Рахимова Мохинур Шамсуддиновна. (2024). Буйрак касалликларининг сабаблари, патогенези ва даволаш йўллари: турли патологик ҳолатларнинг таҳлили ва профилактика чоралари [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.14096723

24. Abduqodirovna M. F., Ismatulloyevich X. I., Mamatqulovich K. Y. Chaqaloqlarda sepsis kasalliklarining kechishi diagnostikasi labaratoriya

taxlillari //American journal of applied medical science. – 2024. – Т. 2. – №. 4. – С. 114-119.

25. Mamatqulovich, K. Y. (2024). Meʼda osti bezi o‘tkir va surunkali pankreatit kasalliklarini gistomorfologik tahlili. American journal of applied medical science, 2(3), 49–53. Retrieved from https://advancedscientia.com/index.php/AJAMS/article/view/190

26. Kenjayev Yodgor Mamatqulovich, & Xidirov sardor farxod o`g`li. (2021). Influence of risk factors on the health of schoolchildren in hot climates of surkhandarya region. Web of Scientist: International Scientific Research Journal, 2(05), 389–392. https://doi.org/10.17605/OSF.IO/8TB3X

27. Кенжаев Ё., Ҳусанова Ф. Кўкрак бези саратони: этиологияси, эпидемиологияси, диагностика ва даволаш усуллари //acumen: International journal of multidisciplinary research. – 2024. – Т. 1. – №. 5. – С. 395-399.

28. Kenjaev Y., Alimova Z., Choriev S. Ensefalopatiyalar va ularning turlari, kelib chiqish sabablari, davolash usullari //ACUMEN: International journal of multidisciplinary research. – 2024. – Т. 1. – №. 4. – С. 159-164.

29. Mamatqulovich, K. Y., qizi, X. Z. I., & qizi, X. M. O. (2024). Glomerulonefrit kasalligida klinik labarator tahlillarning o’rni va samaradorligi. American journal of applied medical science, 2(3), 112–120. Retrieved from https://advancedscientia.com/index.php/AJAMS/article/view/247

30. Mamatqulovich, K. Y., & Fayzullayevna, R. S. (2024). Husnbuzarlar etiologiyasi, klinikasi va davolash chora-tadbirlari. American journal of applied medical science, 2(3), 126–130. Retrieved from https://advancedscientia.com/index.php/AJAMS/article/view/267

31. Kenjaev Yodgor Mamatqulovich Xolmurodov Inoyatillo Ismatulloevich Choriev Shohjahon Xabibullo o'g'li. (2024). Ko'kyo'tal kasalligi va uni oldini olish chora-tadbirlari [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.14049268

32. Kenjayev, Y., & Do‘snayev, N. (2024). Нафас олиш аъзоларининг аллергик касалликлари: илмий таҳлил. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 269–274. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63597

33. Sattorova, J., Saidov, J., & Kenjayev, Y. (2024). Юрак ҳуружидан кейинги реабилитация самарадорлигини ошириш. ACUMEN: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 275–280. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63598

34. Sultonova, D., & Kenjayev, Y. (2024). Bachadon miomasi: klinik belgilari va samarali davolash usullari. Journal of Science-Innovative Research in Uzbekistan, 2(12), 180–183. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/journal-science-innovative/article/view/62651

35. Berdiyeva, S., Kenjayev, Y., & Xolmurodov, I. (2024). Jigar sirrozi: sabablari, belgilari vadavolash usullari. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 195–202. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63500

36. Kenjayev, Y., & Shopo’latova, M. (2024). Xronik rinitni davolashning zamonaviy usullari vauning samaradorligi. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 203–209. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63501

37. Kenjayev, Y., Saidov, J., & Abdumurotova, J. (2024). Болаларда учрайдиган оғиз касалликлари: муаммо ва ечимлар. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 117–124. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63481

38. Normurodova, A., Saidov, J., & Kenjayev, Y. (2024). Гинекологик касалликларнинг эрта аниқланиши ва самарали даволаш усуллари. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 102–106. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63478

39. Kenjayev, Y., & Berdiyeva, S. (2024). Yurak bo‘lmacha va qorinchalari gipertrofiyasining elektrokardiografik belgilarini tahlil qilish. Acumen: International Journal of Multidisciplinary Research, 1(4), 107–113. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/aijmr/article/view/63479

40. Mamatqulovich, K. Y. (2024). Meʼda osti bezi o‘tkir va surunkali pankreatit kasalliklarini gistomorfologik tahlili. American journal of applied medical science, 2(3), 49–53. Retrieved from https://advancedscientia.com/index.php/AJAMS/article/view/190

41. Joʻrayeva, M., & Kenjayev, Y. (2024). Кўриш аъзоси инфекциялари: уларни профилактика қилиш ва самарали даволаш. Synapses: Insights across the Disciplines, 1(4), 271–274. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/siad/article/view/63958

42. Qaxxorov, B., Kenjayev, Y., & Xolboyev, N. (2024). Gipertenziya kasalligi oldini olish choratadbirlari: xavf omillari, erta diagnostika va davolash yondoshuvlari. Synapses: Insights across the Disciplines, 1(4), 280–285. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/siad/article/view/63956

43. Kenjayev, Y., & O’roqova, S. (2024). Saramas касаллиги: кекса ёшли аёлларда кечиши ва касалликни оптималлаштириш. Synapses: Insights across the Disciplines, 1(4), 230–234. Retrieved from https://inlibrary.uz/index.php/siad/article/view/63950

Downloads

Published

2025-02-24

How to Cite

ПРЕЭКЛАМПСИЯ ВА ГИПЕРТЕНЗИВ ҲОЛАТЛАР: ҲОМИЛАДОРЛИКДАГИ ХАВФЛАР, ДИАГНОСТИКА ВА ДАВОЛАШ УСУЛЛАРИ. (2025). ACUMEN: INTERNATIONAL JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY RESEARCH, 2(2), 306-314. https://universalpublishings.com/index.php/aijmr/article/view/10188