Abstract
Mazkur maqolada plevritlarning klinik-amaliy tasnifi, quruq plevritning etiopatogenezi, klinik namoyon bo‘lishi, differensial diagnostikasi va davolash tamoyillari tahlil qilindi. Plevra yallig‘lanishi mustaqil nozologik birlik sifatida emas, ko‘pincha pnevmoniya, virusli respirator infeksiya, tuberkulyoz, o‘pka emboliyasi, autoimmun kasalliklar, o‘sma jarayonlari yoki ko‘krak qafasi shikastlanishlari bilan bog‘liq sindrom sifatida namoyon bo‘ladi. Quruq plevritda asosiy patologik jarayon plevra varaqlarining fibrinoz yallig‘lanishi, ularning silliq sirti yo‘qolishi va nafas harakati vaqtida o‘zaro ishqalanishi bilan kechadi. Shu sababli klinikada chuqur nafas olganda, yo‘talganda yoki tana holatini o‘zgartirganda kuchayadigan sanchuvchi ko‘krak og‘rig‘i, yuzaki nafas olish, quruq yo‘tal va plevral ishqalanish shovqini muhim diagnostik belgilar hisoblanadi. Tadqiqotda zamonaviy klinik manbalar asosida quruq plevritni ekssudativ plevrit, pnevmoniya, o‘pka emboliyasi, perikardit va qovurg‘alararo nevralgiyadan farqlash mezonlari yoritildi. Davolashning asosiy yo‘nalishi og‘riqni kamaytirish, yallig‘lanishni nazorat qilish va asosiy sababni bartaraf etishga qaratilishi ta’kidlandi
References
1. Hunter M.P., Regunath H. Pleurisy. StatPearls. Treasure Island: StatPearls Publishing, 2024.
2. MSD Manual Professional Edition. Viral Pleuritis. Pulmonary Disorders. 2025.
3. Cleveland Clinic. Pleurisy: Causes, Symptoms, Treatment and Recovery. Medically reviewed material, updated 2026.
4. Mayo Clinic. Pleurisy: Symptoms, Causes, Diagnosis and Treatment. 2023.
5. Roberts M.E. et al. British Thoracic Society Guideline for Pleural Disease. Thorax. 2023;78(11):1143–1156.

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.