Keywords
noyob umurtqasizlar
Qizil kitob
hasharotlar
to‘qay ekotizimi
How to Cite
Abstract
Mazkur maqolada Surxondaryo viloyatida qayd etilgan noyob umurtqasiz hayvonlarning tarqalishi, yashash muhiti, ekologik vazifasi va kamayish omillari tahlil qilindi. Tadqiqot dala kuzatuvi sifatida emas, balki O‘zbekiston Respublikasi Qizil kitobi, so‘nggi entomologik va gidrobiologik maqolalar hamda ochiq internet manbalari asosidagi bibliografik tahlil sifatida bajarildi. Natijalar Surxondaryo uchun eng zaif majmualar daryo-vodiy to‘qaylari, Hisor–Boysun tog‘ tizmalari, Bobotog‘ oldi adirlari va suv havzalari bilan bog‘liq ekanini ko‘rsatadi. Ayniqsa, Kirichenko ninachisi, to‘qay feruzaqanoti, turangi pillakashi, turangi arvohkapalagi, to‘qay kokildori, Sug‘d toshqoli va ayrim suv qisqichbaqasimonlari antropogen bosimga juda sezgir hisoblanadi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Qizil kitobi. II jild: Hayvonlar. Toshkent: Chinor ENK, 2019. 377 b.
2. O‘zbekiston Qizil kitobi bo‘yicha axborot risolasi. O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi, WWF/CEPF materiallari, 2022.
3. Nurjanov A.A., Medetov M.Zh., Kholmatov B.R. va boshqalar. Orthopteran Insects (Insecta: Orthoptera) of the Surkhandarya Region, Uzbekistan. Indian Journal of Entomology, 2026/2027.
4. Dadykin I.A., Volkova P.A., Madumarov M.J., Madumarova S.O., Ginatullina E.N., Kotov A.A. Revised Checklist of Branchiopoda (Crustacea) in Uzbekistan Highlights Existing Blind Spots in the Knowledge of Regional Fauna. Zoological Studies, 65:07, 2026.
5. Lepidoptera of Kampirtepa and Tangidara Branch Territories of Surkhan State Reserve. International Journal of Biological Engineering and Agriculture, 2024.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
