(untitled) (Journal of Universal Science Research, 2023)
Бугунги кунга келиб жуда кўпчилик илмий изланувчиларнинг асосий муаммоларидан бири, бу иммун аъзолари тизимининг морфологияси, физиологияси ва патологиясини ўрганишдир. Ва ушбу муаммолар аксарият холларда, амалий тиббиёт (клиник тиббиёт) нинг кенг жабҳали талаблари билан боғлиқ бўлиб келмоқдаки, уни одам организмига ҳозирги замон янги экологик, ижтимоий ва бошқа омилларнинг таъсири билан боғлаш мумкин. Айрисимон без – иммун ва эндокрин тизимларининг марказий аъзоси бўлиб ҳсиобланади. Жами бўлиб, 31 та янги туғилган чақалоқлар мурдаларининг айрисимон бези таркибий қисмлари (макро – ва микроскопик тузилиши) ўрганилди. Илмий текширув фаолияти жараёнида, анатомик омиллар (препаровка, ўлчаш) ва гистологик омиллар (гистологик усуллари билан буяш) қўлланилди. Айрисимон без пўстлоқ қаватининг ингичка, тўқроқ рангли жойларида, тимус ҳужайралари жуда кўп миқдорда зич бўлиб жойлашган, ҳамда унинг мағиз қаватидан кўра сони ҳам кўпроқ бўлади. Мағиз қаватининг тубида, дона – дона, ягона Гассал таначалари мавжуд бўлади, ҳамда капилляр қон томирлар, лимфа томир оралиқлари (ёриқлари) ҳам жойлашади. Пўстлоқ қавати жуда бир-бирига зич бўлиб жойлашган лимфоид элементлардан ташкил топган бўлиб, алоҳида ҳужайралар таркибига кирувчи митозлардан иборатдир. Айрисимон без асосан эластик толалардан ташкил топган, нозик бириктирувчи тўқимали капсуладан ташкил топган бўлиб, аксарият ҳолларда коллаген толалардан иборат бўлади, ҳамда янги туғилган чақалоқларда ушбу коллаген толалар ва бўлакчалараро тўсиқлар жуда яхши ривожланган бўлади.